فرهنگ سلدوز را با به کارگیری معماری غیر بومی زایل نکنید!
ساعت ٢:٤٦ ‎ق.ظ روز چهارشنبه ٢٦ بهمن ،۱۳۸٤  کلمات کلیدی:

هر فرهنگی متناسب با جهان بینی و فلسفه خود، اقتضائیات خاصی را داراست و در همین بستر، عشق ها و نفرتها و انگیزه ها شکل می گیرند و در بستر حرکت تاریخی، نمادها و سمبل های فرهنگ را شکل میدهند.

طبیعتا" نمادها و سمبلهای هر فرهنگی تداوم بخش و انسجام بخش و یادآوری کننده مبانی آن فرهنگ و آموزش دهنده و رشد دهنده و تربیت کننده مردمان جامعه هستند.

"معماری" یکی از حوزه هایی است که به شدت متاثر از فرهنگ جامعه است.

با توجه به "مردم وارگی" معماری ایرانیان، که به معنای در هم آمیختگی جدی این حوزه با اقتضائیات فرهنگی جامعه میباشد و با توجه به میل عمومی مردم جهت حفظ فرهنگ اصیل و بومی خود(که در حالتهای افراطی، شکل ناسیونالیزم تندرو به خود میگیرد) خصوصا"در بین مردم آذربایجان و کرستان، طبیعی است که حفظ شاخصهای معماری ایرانی در سه لایه شهر سازی، ساختمان سازی، تزیینات داخلی بناها بسیار مهم مینماید.

ولی متاسفانه این مهم بسیار مورد غفلت واقع شده و انتظار میرود تبعات فرهنگی آن در دراز مدت بیشتر خود را نشان بدهد.

با اندک نگاهی به معماری شهری منطقه سلدوز، اعم از معماری پارکها، خیابانها، دامنه یئددی گؤز و سلطانیعقوب و نقشه خانه های شهرستان و ... به راحتی میتوان فراموشی اصول معماری ایرانی_آذری را مشاهده کرد.

مثلا" اطراف چشمه یئددی گؤز که با وضعیت چینش و تلفیق سنگهایی که به تقلید از معماری آبگوشتی و نامانوس شهرهای بزرگ کشور ساخته شده و عملا" روح طبیعت وحشی را از این دامنه زیبا گرفته و یا آلاچیقهایی که با مدل "چینی" در کنار چشمه ساخته شده و یا مدلهای "رومی" در معماری عمده ساختمانهای نوساز شهرستان را شامل میشود و یا درختان غیر بومی ای که در پوشش سبز شهر استفاده شده و ...همه و همه شواهدی بر این مدعایند.

فاجعه ای که در طی این قرن شهرهای بزرگ ایران را به شدت مورد هجمه قرار داده و با زایل نمودن معماری ایرانی، معماری نامانوس و نامتجانس غیرایرانی را ، آنهم  با بی نظمترین و ناشیانه ترین طرق، جایگزین آن نموده است به مرور بازتابهای فرهنگی خود را آشکار میکند.

بیایید از تحقق این ضایعه در سلدوز جلوگیری کنیم و به جای تقلید ناشیانه از معماری غیر بومی، به احیای اصول معماری ایرانی متناسب با اقتضائیات روز جامعه سلدوز بپردازیم.

به امید آن روز که "کولا" جایگزین آلاچیقهای مدل چینی یئددی گؤز گردد و مدل "رومی" خانه سازی جای خود را به مدلهای نورگیر و دلباز معماری ایرانی بدهد.

این مهم نیاز به همت جدی معماران، مسوولین حوزه مسکن و شهرسازی و نخبگان و فعالان حوزه فرهنگ دارد.

 

           عزیز نجف پور  aziz_najafpour@yahoo.com